PRRS voorlopersgroep

We interviewen regelmatig betrokkenen die actief zijn bij lopende projecten van CoViVa. Zo ook de leden van de PRRS voorlopersgroep. Degene die een geïnterviewd zijn vind je hier terug.  

𝗩𝗲𝗿𝘁𝗲𝗹 𝗲𝗲𝗻𝘀 𝗶𝗲𝘁𝘀 𝗼𝘃𝗲𝗿 𝗷𝗲𝘇𝗲𝗹𝗳…
Ik ben Leon Reijmer, dierenarts bij De Oosthof en deelnemer van de voorlopergroep van het ‘Nationaal PRRS-plan’. Ik begeleid drie van de zeven varkenshouders die via onze praktijk deelnemen. Samen met de zes dierenartsen van andere praktijken en 49 varkenshouders houden wij het verloop van PRRS op de bedrijven in de gaten door drie keer per jaar bij 20 gespeende biggen bloedmonsters af te nemen.

𝗗𝘂𝘀 𝗷𝗶𝗷 𝗯𝗲𝗻𝘁 𝗲𝗲𝗻 ‘𝘃𝗼𝗼𝗿𝗹𝗼𝗽𝗲𝗿’. 𝗪𝗮𝗮𝗿𝗼𝗺?
Allereerst is er een economisch belang om PRRS-vrij te worden. PRRSv infecties kosten geld. Zonder PRRSv kunnen we goedkoper varkens produceren. Ten tweede, door resultaten te behalen bij deze varkenshouders, kan ik andere varkenshouders inspireren om hetzelfde te doen. Voor een dierenarts lijkt het misschien niet direct belangrijk uit economisch oogpunt, maar ik zie dit anders. Zonder boeren, is er voor ons ook geen werk. Het is cruciaal dat varkenshouders economisch gezond kunnen blijven produceren, anders blijven zij niet bestaan en wij ook niet.

Lees meer

𝗪𝗮𝘁 𝗹𝗲𝘃𝗲𝗿𝗲𝗻 𝗱𝗲 𝗣𝗥𝗥𝗦-𝗼𝗻𝗱𝗲𝗿𝘇𝗼𝗲𝗸𝗲𝗻 𝗷𝗼𝘂 𝗮𝗮𝗻 𝗶𝗻𝗳𝗼𝗿𝗺𝗮𝘁𝗶𝗲?
PRRS-vrij in 2050 betekent dat alle dieren PCR-negatief zijn, wat inhoudt dat er geen vaccinaties meer nodig zijn. Om dit te bereiken, is het eerste doel om de gespeende biggen PCR-negatief te krijgen en ze niet langer te vaccineren. PRRSv vaccinatie wordt vaak geëist door handelaar. Dus op de langer termijn is het doel stoppen met vaccineren. Het stoppen met vaccineren bij de zeugen zal één van de laatste stappen zijn.

𝗪𝗲𝗹𝗸𝗲 𝗸𝗮𝗻𝘀𝗲𝗻 𝘇𝗶𝗲 𝗷𝗶𝗷 𝘃𝗼𝗼𝗿 𝗱𝗲 𝗯𝗲𝗱𝗿𝗶𝗷𝘃𝗲𝗻?
De belangrijkste risicofactoren voor PRRS zijn de in- en uitvoer van dieren, evenals het transport van kadavers en mest. Om PRRS-vrij te kunnen worden, zul je geen dieren meer moeten aanvoeren. Dus eigen aanfok zal daar een belangrijke rol in spelen.

𝗪𝗮𝘁 𝘇𝗶𝗷𝗻 𝗷𝗲 𝗶𝗻𝘇𝗶𝗰𝗵𝘁𝗲𝗻 𝘁𝗼𝘁 𝗻𝘂 𝘁𝗼𝗲?
De grootste uitdaging zal zijn om de urgentie en motivatie onder varkenshouders te vergroten. Dit zal, geloof ik, niet gebeuren als het alleen vanuit van de varkenshouders moet komen. Varkenshouders zijn gewend geraakt aan het produceren met PRRS op het bedrijf. Zeugen en biggen worden vaak netjes geënt en de klinische gevolgen lijken dan mee te vallen. Om de motivatie te stimuleren zal de boer bijvoorbeeld beter betaald moeten worden voor PRRS-vrije biggen, zoals momenteel in Denemarken gebeurt. Of de overheid zou de sector kunnen verplichten om PRRS-vrij te worden, zoals in Hongarije het geval is. Ik denk echter niet dat de Nederlandse overheid zich hier actief mee zal bemoeien. Als er een manier gevonden wordt waarmee de stimulans voor de boeren groot genoeg is, dan is het haalbaar om in 2050 PRRS-vrij te zijn.

Vertel eens iets over jezelf…
Ik ben Rik Rotink en ik ben varkenshouder. In het Gelderse Aalten run ik een bedrijf met duizend TN70 zeugen. Samen met 48 varkenshouders maak ik deel uit van de voorlopergroepen van het ‘Nationaal PRRS-plan’.

Dus jij bent een ‘voorloper’. Waarom?
Ik wil meer inzicht in de PRRS-status op mijn bedrijf en hopelijk ook meer inzicht krijgen in de landelijke aanpak. Ik deed altijd al onderzoek naar PRRS, maar nu gebeurt dit op een consistente basis met een hogere frequentie. Elke vier maanden wordt nu de status gecontroleerd.

Wat levert het PRRS-onderzoek jouw bedrijf op?
Opvallend was dat er soms een veldvirus aanwezig was, maar zonder klinische klachten van PRRS. Hoewel ik werk met een vierwekensysteem waarbij de diercategorieën goed gescheiden worden gehouden, verdween dit keer het veldvirus niet vanzelf. Waarschijnlijk werd dit veroorzaakt doordat men door een afdeling met restbiggen moest lopen om bij de biggenstal te komen.

Lees meer

Heb jij al verbeteringen kunnen doorvoeren op jouw bedrijf?
Inmiddels zijn de looplijnen aangepast en het veldvirus verdween daarna. Zonder laboratoriumonderzoek zou dit effect niet zo duidelijk zichtbaar zijn. Om de extra handelingen voor een betere hygiëne te stimuleren, is het juist wel heel fijn om het effect zichtbaar te krijgen. Zo wordt extra motivatie en bewustzijn gecreëerd.

Wat zijn je inzichten tot nu toe?
Ik ben van mening dat de PRRS-enting voor zeugen mogelijk altijd behouden moet blijven, maar het uiteindelijke doel moet zijn om de biggen niet langer te hoeven enten. Of het haalbaar is om in 2050 PRRS-vrij te zijn, durf ik niet met zekerheid te zeggen. De recente en komende krimp in de sector kan de weg naar dit doel vergemakkelijken, maar het blijft een lange weg. Het vereist samenwerking van alle betrokkenen in de sector, die zullen consequent en transparant moeten zijn om dit doel te bereiken.

𝗩𝗲𝗿𝘁𝗲𝗹 𝗲𝗲𝗻𝘀 𝗶𝗲𝘁𝘀 𝗼𝘃𝗲𝗿 𝗷𝗲𝘇𝗲𝗹𝗳…
Ik ben Hennie Korten en ik ben varkenshouder. In het Limburgse Heibloem run ik een zeugenbedrijf met circa 1200 zeugen. De biggen zijn voor de binnenlandse markt. Samen met 48 varkenshouders maak ik deel uit van de voorlopergroepen van het ‘Nationaal PRRS-plan’.

𝗗𝘂𝘀 𝗷𝗶𝗷 𝗯𝗲𝗻𝘁 𝗲𝗲𝗻 ‘𝘃𝗼𝗼𝗿𝗹𝗼𝗽𝗲𝗿’. 𝗪𝗮𝗮𝗿𝗼𝗺?
PRRS is een hele vervelende ziekte, waar we vanaf moeten willen. Ons streven is om binnen 4-5 jaar een PRRS-vrije uitstroom te realiseren. Vervolgens streven we er naar om geen veldvirus meer op ons bedrijf te hebben. Dan kunnen we overwegen of we kunnen stoppen met het enten van de biggen en zeugen. Dit is een langdurig traject dat op tijd moet beginnen.

 

 

Lees meer

𝗪𝗮𝘁 𝗹𝗲𝘃𝗲𝗿𝘁 𝗵𝗲𝘁 𝗣𝗥𝗥𝗦-𝗼𝗻𝗱𝗲𝗿𝘇𝗼𝗲𝗸 𝗷𝗼𝘂𝘄 𝗯𝗲𝗱𝗿𝗶𝗷𝗳 𝗼𝗽?
De onderzoeken bieden ons waardevolle inzichten over de huidige situatie op ons bedrijf. Ze helpen ons begrijpen wat er aanwezig is en hoe we hiermee kunnen omgaan.

𝗛𝗲𝗯 𝗷𝗶𝗷 𝗮𝗹 𝘃𝗲𝗿𝗯𝗲𝘁𝗲𝗿𝗶𝗻𝗴𝗲𝗻 𝗸𝘂𝗻𝗻𝗲𝗻 𝗱𝗼𝗼𝗿𝘃𝗼𝗲𝗿𝗲𝗻 𝗼𝗽 𝗷𝗼𝘂𝘄 𝗯𝗲𝗱𝗿𝗶𝗷𝗳?
Jazeker. We hebben nu een protocol opgesteld voor de aankoop van onze fokgelten (25 kg), die de meest kwetsbare groep vormen en mogelijk ziekten kunnen introduceren. Door een passende quarantaine toe te passen, hebben we dit risico verminderd. Op dit gebied hebben we een betere scheiding kunnen bewerkstelligen. Aankoop zal altijd een risico blijven. Het zal helpen wanneer we er naar streven om samen te werken en zo toe te werken naar een PRRS-vrij land.

𝗪𝗮𝘁 𝘇𝗶𝗷𝗻 𝗷𝗲 𝗶𝗻𝘇𝗶𝗰𝗵𝘁𝗲𝗻 𝘁𝗼𝘁 𝗻𝘂 𝘁𝗼𝗲?
Het is belangrijk dat er in de gehele piramide, van fokker tot slachter, bewustwording komt. Alleen door effectieve samenwerking kunnen we ons doel bereiken. De eerste stap is om KI-beren PRRS-vrij te maken en te houden, gevolgd door de subfokbedrijven. Deze moeten samen zorgen voor een PRRS-vrije uitstroom. Ik verwacht dat we dit doel binnen de komende 15 jaar moeten kunnen bereiken.  Om een PRRS-vrij land te realiseren, moeten we ook kijken naar de financiële middelen en motivatie om iedereen op één lijn te krijgen.

𝗩𝗲𝗿𝘁𝗲𝗹 𝗲𝗲𝗻𝘀 𝗶𝗲𝘁𝘀 𝗼𝘃𝗲𝗿 𝗷𝗲𝘇𝗲𝗹𝗳…
Ik ben Emile Gijsen, dierenarts bij VarkensArtsenZuid in Panningen. Zeven varkensbedrijven nemen deel aan de PRRS-voorlopersgroep, waarvan ik er twee begeleid.

𝗗𝘂𝘀 𝗷𝗶𝗷 𝗯𝗲𝗻𝘁 𝗲𝗲𝗻 ‘𝘃𝗼𝗼𝗿𝗹𝗼𝗽𝗲𝗿’. 𝗪𝗮𝗮𝗿𝗼𝗺?
Je kunt aan de zijlijn blijven staan en kritiek leveren, maar als dierenarts is het belangrijk om actief bij te dragen. Het is een belangrijk onderwerp dat iedereen aangaat.

𝗪𝗮𝘁 𝗹𝗲𝘃𝗲𝗿𝗲𝗻 𝗱𝗲 𝗣𝗥𝗥𝗦-𝗼𝗻𝗱𝗲𝗿𝘇𝗼𝗲𝗸𝗲𝗻 𝗷𝗼𝘂 𝗮𝗮𝗻 𝗶𝗻𝗳𝗼𝗿𝗺𝗮𝘁𝗶𝗲?
Elke 4 maanden wordt er bloedonderzoek gedaan wat voor nu een startpunt biedt. Het is niet het belangrijkste, maar eerder een beginpunt. Gaandeweg kijk je breder. Voor PRRS is het ook van belang om de interne en zeker ook de externe biosecurity nog eens onder de loep te nemen. Je gaat samen als het ware op zoek naar de lekken op het bedrijf.

Lees meer

𝗪𝗲𝗹𝗸𝗲 𝗸𝗮𝗻𝘀𝗲𝗻 𝘇𝗶𝗲 𝗷𝗶𝗷 𝘃𝗼𝗼𝗿 𝗱𝗲 𝗯𝗲𝗱𝗿𝗶𝗷𝘃𝗲𝗻?
Ik ben van mening dat er ook nog veel uitdagingen zijn op het gebied van het varkenstransport. Vaak komen dieren besmet met PRRS binnen op het bedrijf. Maar ook liggen er nog veel kansen bij het transport, met name vervoermiddelen die ook naar de slachterij rijden. Varkenshouders zouden er van uit moeten gaan dat elke vrachtwagen die op het erf komt potentieel besmet is.  Als we er zo mee omgaan, dan zijn daar nog goede stappen te zetten.
Het PRRS vaccin voorkomt ernstige ziektebeelden, maar de verspreiding stopt daarmee niet. Een project als dit zou de hele sector moeten aanzetten tot oplossingsgerichte gesprekken en acties.

𝗪𝗮𝘁 𝘇𝗶𝗷𝗻 𝗷𝗲 𝗶𝗻𝘇𝗶c𝗵𝘁𝗲𝗻 𝘁𝗼𝘁 𝗻𝘂 𝘁𝗼𝗲?
Ik merk dat dierenartsen steeds meer met elkaar in gesprek gaan over hoe we dit collectief kunnen aanpakken. Samen sparren we over wat we tegen komen en waar we aan moeten werken om de PRRS-druk te verminderen.  
We moeten ons wel realiseren dat we momenteel een milde PRRS-stam hebben vergeleken met sommige andere streken op de wereld en relatief weinig echte doorbraken op bedrijven zien, vergeleken met sommige andere landen. Wanneer we steeds meer bedrijven vrij krijgen en ze raken daarna toch weer besmet, dan zal de impact voor de varkenshouder wel groter worden. Ook hier moeten we over gaan nadenken en ons ook op voorbereiden. Dit moet ons er niet van weerhouden, maar het is wel realistisch om ook naar deze onzekerheden te kijken. Daar zal wat tegenover moeten staan voor de varkenshouder.
Wij moeten wat mij betreft ook in dit stadium alles op tafel leggen. Bijvoorbeeld: is het een optie om eerst een periode te starten met massaal te vaccineren tegen PRRS, in plaats van te kijken bij welke groep we starten met het stoppen?  Een dergelijke manier is toegepast bij Aujesky. Ik kan zo niet zeggen of dit de juiste manier is voor dit virus, maar dit soort discussie tussen wetenschap en praktijk kan heel zinvol zijn. Het is sowieso essentieel om dit als hele sector gezamenlijk op te pakken.

𝐕𝐞𝐫𝐭𝐞𝐥 𝐞𝐞𝐧𝐬 𝐢𝐞𝐭𝐬 𝐨𝐯𝐞𝐫 𝐣𝐞𝐳𝐞𝐥𝐟…
Ik ben Barend van Santvoort, woonachtig in het Brabantse Nuland. Wij doen met ‘Savar Someren’ mee in het project. We hebben op dat bedrijf 1200 zeugen zonder biggen in Oirschot. De biggen zitten in Someren, samen met de opfok en ongeveer de helft van de vleesvarkens.

𝐃𝐮𝐬 𝐣𝐢𝐣 𝐛𝐞𝐧𝐭 𝐞𝐞𝐧 ‘𝐯𝐨𝐨𝐫𝐥𝐨𝐩𝐞𝐫’. 𝐖𝐚𝐚𝐫𝐨𝐦?
We zijn hiermee gestart met het idee 'baat het niet, dan schaadt het niet'. Het is nooit verkeerd om meer inzicht te krijgen in de gezondheidsstatus van je bedrijf. Bovendien vind ik het belangrijk om gezamenlijk te streven naar gezonde en dus PRRS-vrije dieren.

 

Lees meer


𝐖𝐚𝐭 𝐥𝐞𝐯𝐞𝐫𝐭 𝐡𝐞𝐭 𝐏𝐑𝐑𝐒-𝐨𝐧𝐝𝐞𝐫𝐳𝐨𝐞𝐤 𝐣𝐨𝐮𝐰 𝐛𝐞𝐝𝐫𝐢𝐣𝐟 𝐨𝐩?
Door het onderzoek zagen we dat we een PRRS positieve uitstroom hadden vanuit ons zeugenbedrijf. Als gevolg daarvan hebben we in samenwerking met de dierenarts een plan opgesteld, waarbij de focus op de opfok lag.

𝐇𝐞𝐛 𝐣𝐢𝐣 𝐚𝐥 𝐯𝐞𝐫𝐛𝐞𝐭𝐞𝐫𝐢𝐧𝐠𝐞𝐧 𝐤𝐮𝐧𝐧𝐞𝐧 𝐝𝐨𝐨𝐫𝐯𝐨𝐞𝐫𝐞𝐧 𝐨𝐩 𝐣𝐨𝐮𝐰 𝐛𝐞𝐝𝐫𝐢𝐣𝐟?
Op basis van het plan van aanpak hebben we de quarantaine van onze eigen aanfok verbeterd. De opfokgelten worden gevaccineerd en krijgen nu een cooling down. Er worden dan geen dieren meer toegevoegd en geen dieren verplaatst. Nadat we bloed hebben afgenomen, gaan ze terug naar het zeugenbedrijf. Dankzij deze aanpassing, hebben we de laatste drie keer alles PRRS-vrij getapt, zowel de opfok als de gespeende biggen. PRRS is een verminderaar van de weerstand. Nu dit is verbeterd zien wij minder ondereind en minder uitval bij de gespeende biggen. Ook bij de zeugen zien we minder vroeggeboortes en minder mummies.

𝐖𝐚𝐭 𝐳𝐢𝐣𝐧 𝐣𝐞 𝐢𝐧𝐳𝐢𝐜𝐡𝐭𝐞𝐧 𝐭𝐨𝐭 𝐧𝐮 𝐭𝐨𝐞?
In het begin had ik weinig vertrouwen dat de aanpassingen bij de opfokgelten echt tot verbetering zouden leiden. Ik ben blij dat wij voor dit traject hebben gekozen. Het zou mooi zijn als dit op bredere schaal wordt aangepakt. Zodat bepaalde gebieden vrij gaan worden, want als een naburig bedrijf PRRS heeft en jij hebt niet geënt, dan heb je wel een probleem. Door een goede samenwerking per gebied zou een PRRS vrij 2050 haalbaar moeten zijn, maar hierover dacht ik een jaar geleden nog anders.